Wakacyjne smutki i radości.

 Z czasem ból zamienia się w cichą pamięć. Kim będzie trwał we wspomnieniach wnucząt, gdy nas już nie będzie. Musiałam napisać te luźne refleksje w formie opowiadania jak zmagam się z pożegnaniem mojego wieloletniego męża, partnera, przyjaciela, jak to czują  moje  córki i wnuczęta.

 Śmiech dzieciaków sprawia, że stare ściany na nowo nabierają ciepła i dawnego blasku. Poranki i wieczory z córkami przywracają poczucie, że życie toczy się dalej.

Pojawiają się małe radości, chociaż dzieci zakłopotane chodzą po ogrodzie, nie ma basenu, który zawsze był, są huśtawki i zjeżdżalnia, altanka, ale jakaś taka pusta w środku. Nie ma głośnika, szklanek, serwetek, poduszek. Nie przychodzę już tutaj, bo  łzy same mi lecą, gdy widzę to opustoszałe, ciche miejsce, wiszący termometr, który był wcześniej w basenie. Podobnie jest z tarasem, gdzie stało jacuzzi, dach z altanek, kamera z głośnikiem do porozumiewania się, stół, kwiaty, grill. W tych dwóch miejscach szczególnie odczuwa się jego nieistnienie. Siadam tylko przed domem. Wnuczęta zrywają wiśnie z drzewa, jest jeszcze ukryty kłujący agrest i trochę porzeczek. Poziomki już przekwitły, natomiast maliny  nadal rosną oraz borówki zasadzone jeszcze przez Kima w marcu. Kuba specjalizuje się w malinach na małej górce za domem. A lawenda u sąsiadów na Uboczu.

Długo siedzieliśmy do późna, wspomnienia łączyły nasze trzy pokolenia. Czas się zatrzymał na dużym zegarze, bo go raz przekręciłam. Wszyscy  zrozumieli, że dom nie umiera z człowiekiem, dopóki ktoś w nim przygotuje aromatyczną kawę, zrobi smaczny posiłek i dzieli się radością. Pokój Kima zajęły dzieci i zrobiły z niego agencję detektywistyczną. Pełno tam nadal  różnych rekwizytów przydatnych do zabawy. Szkło powiększające, lornetka, notesy, telefony, laptop, okulary, kapelusze.

Kuba z "podejrzanymi".

Kiedyś, pokój Gospodarza w lecie był w kamperze i tak zwykle zapowiadały się wakacje,  albo w jaguarze, gdy przychodziły upały. Tam pracowała najlepsza klimatyzacja. Tym razem jednak po żwirze i kamykach jechały inne samochody, a z jaguara wyskoczyła Ewa z Kubą prosto w ramiona babci, która stała w progu wiejskiej hacjendy, wycierając dłonie w kuchenną ściereczkę. A potem zza zakrętu wyłoniła się druga córka z Matyldą. Zajechały cooperem.

Samochody pojechały do innego województwa, ale rejestracje zostały. Wiejska siedziba, która od kilku miesięcy smuciła się swoimi nadprogramowymi porządkami, zmianami, brakiem Gospodarza i kota Freda, nagle drgnęła.

– Babciu! – pisnęły dziewczynki, rzucając się w jej ramiona. Pachniały miastem, wiatrem, opalenizną i beztroską.

Gdy weszły do środka, w powietrzu unosił się  zapach zupy pomidorowej i smażonych naleśników. Babci specjalność.  Jednak w salonie wzrok wszystkich  uciekł w stronę zegara,  pustej sofy i milczącego wielkiego telewizora. Kim stale oglądał swoje ulubione programy dokumentalne na NBC.  Przez moment nikt nic nie mówił, a w pokoju zaległa ta sama smutna cisza, z którą Alicja mierzyła się każdego ranka.

–Obecność Kima widać w każdym miejscu– szepnęła córka, kładąc rękę na ramieniu matki.

Wtedy dzieciaki siadły na sofie, wzięły pilot i znalazły jakąś familijną komedię. Kim jakby poszedł tylko do kampera po słuchawki – powiedziały cicho.

Wieczorem dom na nowo zaczął żyć. W kuchni szumiała woda, czajnik gwizdał bez opamiętania, a przy stole, zamiast łez, pojawiły się wspomnienia. Rozmawiały i śmiały się przypominając jak Kim czytał polskie słowa i zmieniał nazwy miejscowości, to jego słynne jelly gorilla i rabbit stew/ Jelenia Góra i Rębiszów/ albo, gdy pokazywał Matyldzie scenki zarejestrowane przez kamery, i mówił do nas przez głośnik.

Gdy wnuczęta zasnęły, /w sypialni Kima/ Alicja i jej córki wyszły przed ganek. Nad wiejskim podwórkiem rozpościerało się czyste, usiane gwiazdami niebo. Letni upał zelżał.  Cisza znowu powróciła, ale nie była już pusta. Była pełna obecności kogoś, kto odszedł, ale zostawił po sobie  radość i miłość, która wciąż ogrzewała ten dom.

"Podłoga w sypialni Kima skrzypiała dokładnie tak samo jak dawniej, babcia zostawiła wszystkie figurki kotów, ale dom  i tak wydawał się zupełnie inny. Cichy. Bez telewizora i dzienników amerykańskich.  Brakowało prawdziwego kota. 

Zawsze, kiedy wybiegałam z samochodu Kim wołał: „Matty, big adventure”. W salonie i sypialni babcia zostawiła wiele jego rzeczy, notatnik, długopisy, zegarki, lampki. Wyglądało to tak, jakby on wyszedł tylko na chwilę, do garażu lub szopy,  żeby zrobić coś w samochodzie lub ogrodzie. Zaraz wróci.

Mama od razu poszła do kuchni przytulić babcię. Obie miały takie dziwne, zaciśnięte gardła i mówiły szeptem, jakby głośniejszy dźwięk mógł coś potłuc. Nie lubiłam, kiedy były takie smutne.

Podeszłam do fotela i siadłam na miękkim siedzisku.  Zamknęłam oczy i przez moment miałam wrażenie, że słyszę jego niski, ciepły śmiech. " Big adventure for Matty"

Mama i babcia spojrzały na mnie. W oczach babci zakręciły się łzy, ale tym razem szybko je starła i po raz pierwszy od naszego przyjazdu lekko się uśmiechnęła. Podeszła, pogłaskała mnie po głowie i powiedziała, że Kim na pewno bardzo się cieszyłby, że tu jesteśmy. Bo co roku w lecie czekał na nasz przyjazd i płakał, gdy odjeżdżaliśmy.

Pięć lat temu.

Podróżowaliśmy w naszych trójkątach, Gryfów Śl- Lubomierz- Świeradów, Lwówek Śl- Lubań- Bolesławiec, Jelenia Góra- Szklarska Poręba- Karpacz.  

A teraz Ewa tylko 2 cm niższa ode mnie.

Wieczorem pomogłam babci zbierać maliny i borówki w ogrodzie. Pokazała mi krzaki, które dziadek zasadził  wczesną wiosną specjalnie dla mnie. Przy kolacji nie było już tak strasznie cicho. Mama i babcia zaczęły opowiadać, jak dziadek Kim śmiał się z babci  naleśników, bo nie przypominały ani crepes, ani pancakes. Albo gadał z kotem Fredem, zamiast z babcią. Śmiałam się tak głośno, że aż talerzyk wywróciłam, ale nikt wcale się nie pogniewał.

Kiedy kładłam się spać w naszej małej sypialni, na suficie sprytny kosmonauta rozsiewał gwiazdy. To taka jakby lampka– prezent od Kima. Wiedziałam, że  już  nie ma go z nami, ale patrząc na cały dom i słysząc ciche rozmowy mamy i babci na dole, czułam, że on wcale stąd nie odszedł na zawsze. Został we wszystkim, co tu kochał. Bo każdy kącik, to on sam. A najbardziej figurki  i obrazki kotów wszędzie oraz małe witrażyki na oknach."

Przedmioty są pełne wspomnień. Kuba  z tatą zarekwirowali dron i okulary VR, kompas, lornetkę, scyzoryki, czołówki i kilka innych latarek. I całe mnóstwo narzędzi z garażu. W każdym pomieszczeniu są  różne zegary, a w szufladzie pięć zegarków. Babcia zawsze denerwowała się tykaniem i wynosiła zegary z pokoju, ale jeden zostawiła, taki ze zdjęciem z Paryża, gdzie poznała się z dziadkiem Kimem.  Miarowy dźwięk tykania przypomina jej teraz bicie serca

Notesy z zapiskami i rysunkami pełne odręcznych notatek Kima, babcia odłożyła do skrytki z telefonami.   Są też skarby ukryte przed światem, kilka puszek po herbacie pełne  monet z różnych krajów, głownie centów i pensów, spinki do koszul, wizytówki, małe zdjęcia, kocie obroże, bransoletki, niezwykłe "archeologiczne" kamyki. Są też klasyczne aparaty fotograficzne. Klisza w środku wciąż skrywa ostatnie, niewywołane zdjęcia z dawnych lat. Jedno się znalazło.

Kim z pierwszym jaguarem, 1973. Alicante.

Dzieci potem pojechały, a dom ogłoszony jest na sprzedaż. Muszę stąd wyjechać chociaż na parę dni.

Jak radziliście sobie z odejściem bliskich osób? Mnie wydawało się, że dobrze sobie radzę i tak jest, gdy jestem poza tym miejscem.